شیرینی نان پنجرهای (که در بعضی شهرها به آن خاتون پنجره هم میگویند) یکی از اصیلترین، نوستالژیکترین و محبوبترین شیرینیهای سنتی ایرانی است. این شیرینی ترد و سبک، پای ثابت بسیاری از مهمانیها، دورهمیها و بهخصوص سفرههای عید نوروز است. با اینکه ظاهر این شیرینی بسیار حرفهای و جذاب به نظر میرسد، اما پخت آن در خانه بسیار ساده است؛ به شرطی که فوتوفنهای آن را بهخوبی بدانید.
در این مقاله، طرز تهیه شیرینی نان پنجرهای را با رعایت تمامی نکات طلایی و بهصورت مرحلهبهمرحله و گزینهای برای شما آماده کردهایم تا بتوانید بهراحتی آن را در منزل تهیه کنید.
مواد لازم برای تهیه نان پنجرهای
برای پخت این شیرینی خوشمزه، به مواد اولیه ساده و در دسترسی نیاز دارید. (توجه داشته باشید که تمام مواد باید به دمای محیط رسیده باشند).
- نشاسته گل (نشاسته گندم): نصف لیوان دستهدار
- آرد سفید قنادی: نصف لیوان دستهدار
- تخممرغ: ۳ الی ۴ عدد (بستگی به اندازه تخممرغها دارد)
- شیر (یا مخلوط شیر و گلاب): نصف لیوان دستهدار
- وانیل: یک چهارم قاشق چایخوری
- پودر قند: به مقدار لازم (برای تزیین)
- پودر هل یا پودر پسته: به مقدار دلخواه (برای تزیین)
- روغن مخصوص سرخکردنی: به مقدار لازم
ابزار مخصوص مورد نیاز
قالب نان پنجرهای: این قالبها از جنس چدن یا آلومینیوم با دستههای بلند هستند و در طرحهای مختلفی مثل ستاره، گل و پروانه در بازار وجود دارند.
مراحل طرز تهیه شیرینی نان پنجرهای
برای داشتن یک شیرینی ترد و بینقص، مراحل زیر را با دقت و بهترتیب انجام دهید:
۱. آمادهسازی پایه مایعات و نشاسته ابتدا نشاسته گل را داخل یک کاسه نسبتاً گود بریزید. سپس شیر (یا ترکیب شیر و کمی گلاب) را که به دمای محیط رسیده است، کمکم به نشاسته اضافه کنید. با یک همزن دستی یا چنگال هم بزنید تا دانههای نشاسته کاملاً در شیر حل شوند و ترکیب یکدستی به دست بیاید.
۲. افزودن تخممرغها و وانیل تخممرغها را یکییکی به مخلوط شیر و نشاسته اضافه کنید. بعد از اضافه کردن هر تخممرغ، مایه را خوب هم بزنید تا از لختگی دربیاید. همراه با تخممرغ آخر، وانیل را هم اضافه کنید تا بوی زهم تخممرغها کاملاً گرفته شود.
۳. اضافه کردن آرد آرد سفید را حتماً یک الی دو بار الک کنید تا سبک شود. سپس آرد الکشده را کمکم به مایه اضافه کنید و با همزن دستی مدام هم بزنید تا هیچ گلولهای از آرد در مایه باقی نماند. غلظت نهایی این مایه باید چیزی شبیه به دوغ غلیظ یا مایه کرپ باشد.
۴. استراحت دادن به مایه (اختیاری اما مفید) بهتر است مایه آمادهشده را از یک صافی رد کنید تا کاملاً یکدست شود. سپس روی ظرف را بپوشانید و حدود ۱۵ تا ۳۰ دقیقه در دمای محیط به آن استراحت دهید تا حبابهای اضافی آن خارج شود و کیفیت شیرینی بالاتر برود.
۵. داغ کردن روغن و آمادهسازی قالب یک قابلمه کوچک اما گود (یا یک تابه دیوارهدار) انتخاب کنید. به مقدار فراوان در آن روغن سرخکردنی بریزید (شیرینیها باید در روغن شناور باشند). قابلمه را روی حرارت متوسط رو به پایین قرار دهید تا روغن کاملاً داغ شود. همزمان قالب نان پنجرهای را داخل روغن قرار دهید تا قالب هم حسابی داغ شود.
۶. قالب زدن و سرخ کردن شیرینی قالب داغ را از روغن خارج کنید و چند ثانیه نگه دارید تا روغن اضافهاش بچکد. سپس قالب را داخل کاسه مایه شیرینی فرو ببرید. قالب را بلافاصله از مایه خارج کرده و داخل روغن داغ فرو ببرید. قالب را کمی در روغن تکان دهید؛ شیرینی بهراحتی از قالب جدا شده و در روغن شناور میشود.
۷. طلایی شدن و خروج از روغن اجازه دهید شیرینی چند ثانیه در روغن بماند تا پف کرده و رنگ آن کمی طلایی شود (نیازی نیست خیلی تغییر رنگ دهد). سپس با یک کفگیر سوراخدار شیرینی را از روغن خارج کرده و روی دستمال حولهای آشپزخانه یا توری فلزی قرار دهید تا روغن اضافی آن کاملاً گرفته و خنک شود.
۸. تزیین شیرینی پس از اینکه شیرینیها کاملاً خنک شدند، پودر قند را با کمی پودر هل مخلوط کرده و روی شیرینیها الک کنید. میتوانید برای زیبایی بیشتر از کمی پودر پسته هم استفاده کنید.
نکات طلایی و فوتوفنهای کوزهگری (بسیار مهم)
دلیل اصلی خراب شدن یا نچسبیدن شیرینی به قالب، رعایت نکردن نکات زیر است:
- میزان داغی قالب: قالب باید کاملاً داغ باشد. اگر قالب سرد باشد، مایه به آن نمیچسبد و اگر بیش از حد داغ باشد، مایه قبل از رسیدن به روغن میپزد و میریزد.
- نحوه فرو بردن قالب در مایه: این مهمترین نکته است! قالب را هرگز تا لبه بالایی داخل مایه فرو نبرید. مایه باید فقط تا یکی دو میلیمتر مانده به لبه بالایی قالب برسد. اگر مایه روی قالب بیاید، شیرینی در روغن از قالب جدا نخواهد شد.
- هم زدن مداوم مایه: نشاسته خیلی زود تهنشین میشود. بنابراین هر بار قبل از اینکه قالب را داخل مایه فرو ببرید، حتماً مایه را با یک قاشق یا همزن دستی هم بزنید.
- زمان پاشیدن پودر قند: پودر قند را هرگز روی شیرینی داغ نریزید، زیرا آب میشود و شیرینی شما حالت خمیری و چسبناک پیدا میکند. حتماً صبر کنید تا نان پنجرهایها کاملاً خنک شوند.
- نگهداری شیرینی: برای حفظ تردی، شیرینیها را در ظرف دربسته و در جای خشک و خنک نگهداری کنید. اگر در یخچال بگذارید یا در معرض رطوبت باشند، بافت ترد خود را از دست میدهند.
پخت شیرینی نان پنجرهای در خانه، تجربهای لذتبخش و معطر است که حال و هوای عید و روزهای شیرین گذشته را زنده میکند. با وجود اینکه ظاهر این شیرینی بسیار ظریف است، اما با رعایت نسبت دقیق مواد اولیه و از همه مهمتر، کنترل دمای روغن و قالب، هر کسی میتواند در آشپزخانه خودش نان پنجرهایهایی ترد، سبک و بازاری بپزد. کافی است یک بار این دستورالعمل مرحلهبهمرحله را امتحان کنید تا این شیرینی به پای ثابت رسپیهای محبوب شما تبدیل شود. نوش جان!